Ogromny kamienny łuk między dwiema basztami, gęsto obsadzony posągami, pełni rolę monumentalnej bramy między rzeką a miastem. Była to jedna z dwunastu bram średniowiecznych murów, najważniejsza. A jej fasada jest, dosłownie, przeprosinami wykutymi w kamieniu.
Prośba o przebaczenie skierowana do cesarza
Na początku XVI wieku Burgos zbuntowało się przeciwko cesarzowi Karolowi V w powstaniu comuneros, tej rewolcie, na której czele stali Padilla, Bravo i Maldonado i która została zdławiona pod Villalar.
Kiedy miasto chciało pojednać się z cesarzem, nie podarowało mu klejnotów: wzniosło dla niego tę fasadę. To niezwykle kosztowny i nadzwyczaj widoczny gest polityczny, umieszczony na głównej bramie miasta, żeby nikt go nie przeoczył.
Tę kamienną kurtynę zaprojektował Francisco de Colonia, syn Simóna i wnuk niemieckiego mistrza, autora iglic katedry. Ten sam ród architektów, który wzniósł to, co w świątyni najlepsze, podjął się dać miastu jego najbardziej uroczystą bramę.
Drzewo genealogiczne Kastylii
Posągi ułożone są w piramidę, a ich odczytanie to lekcja historii Kastylii. Na dole legendarni założyciele: Diego Porcelos, który w 884 roku na nowo zasiedlił miasto, a po jego bokach dwaj mityczni sędziowie, Nuño Rasura i Laín Calvo.
Ci dwaj sędziowie to postaci na wpół historyczne, na wpół legendarne: tradycja mówi, że Kastylijczycy, zmęczeni rozkazami z León, postanowili rządzić się sami i wybrali dwóch mądrych sędziów, którzy mieli wymierzać sprawiedliwość.
Wyżej dwie chluby Kastylii – hrabia Fernán González i El Cid – a pośrodku, między nimi, sam Karol V. A na samym szczycie Matka Boża, patronka miasta, z aniołem stróżem. Drzewo genealogiczne Kastylii wystawione na progu domu.
I szczegół, o którym prawie nikt nie wie: w środku jest sala zwana Sala de Poridad, gdzie potajemnie zbierała się rada miejska. „Poridad” znaczyło w dawnej kastylijszczyźnie tajemnicę, to, co poufne. Przechowuje się tam nawet prawdziwą kość El Cida, kawałek ramienia. Przez całe wieki ta brama była siedzibą władz miasta.
Nie do przegapienia
Przeprosiny w kamieniu
Miasto wzniosło tę fasadę, żeby pojednać się z Karolem V po powstaniu comuneros.
Dzieło jednego z rodu Colonia
Francisco de Colonia, wnuk niemieckiego mistrza, który wykonał ażurowe iglice katedry.
Drzewo genealogiczne Kastylii
Porcelos i mityczni sędziowie na dole; Fernán González i El Cid u góry, po bokach Karola V.
Sala de Poridad
Tu potajemnie zbierała się rada. „Poridad” znaczyło w dawnej kastylijszczyźnie tajemnicę.
Jak to wpleść w zwiedzanie Burgos
Stoi nad rzeką Arlanzón, między mostem Santa María a katedrą, na początku Paseo del Espolón. Przechodzisz przez nią, wchodząc na stare miasto albo z niego wychodząc.
Postój z zewnątrz zajmie piętnaście minut. Można zwiedzić wnętrze z Sala de Poridad, w ograniczonych godzinach i za niewielką opłatą.
To najpiękniejsza z dwunastu bram dawnych murów, jakie przetrwały, obok bramy Arco de San Martín, która była drugą wielką bramą, tą górną.
Najczęstsze pytania
Kim byli ci dwaj sędziowie, Nuño Rasura i Laín Calvo?
To dwie postaci na wpół historyczne, na wpół legendarne, które stoją u samych początków Kastylii. Tradycja mówi, że Kastylijczycy, zmęczeni tym, że rządzi się nimi z León, postanowili rządzić się sami i wybrali dwóch mądrych sędziów, żeby wymierzali sprawiedliwość: Nuña Rasurę i Laína Calvo. Od jednego wywodzi się Fernána Gonzáleza, pierwszego hrabiego; od drugiego ni mniej, ni więcej, tylko El Cida. Dlatego stoją tu, w bramie miasta: są w pewnym sensie dziadkami Kastylii.
Co znaczy „Poridad”?
To piękne słowo, którego prawie nikt już nie używa. W dawnej kastylijszczyźnie „poridad” pochodziło z łaciny i znaczyło tajemnicę, coś zastrzeżonego, co zachowywało się w zaufaniu. Zresztą jeszcze mówiło się „hablar en poridad”, czyli omawiać coś przy drzwiach zamkniętych. Uwielbiam to, że ta brama kryje w swoich murach nie tylko kości i posągi, ale też słowo, które zasnęło przed wiekami.
Kto zaprojektował tę fasadę tak obsypaną posągami?
Znowu rodzina Colonia, a jakże. Tę kamienną kurtynę wyrysował Francisco de Colonia, syn Simóna i wnuk niemieckiego mistrza od iglic, już w pełni szesnastego wieku. Czyli ten sam ród architektów, który wzniósł to, co najlepsze w katedrze, zadbał o to, by miasto dostało swoją najbardziej uroczystą bramę. Kiedy będziesz pod nią przechodzić, pomyśl, że trzy pokolenia jednej rodziny przybyłej z Niemiec nadały w końcu twarz całemu Burgos.
