Ολόκληρο το Μπιλμπάο χωρούσε σε επτά δρόμους ως τον 19ο αιώνα. Τι υπάρχει στον καθένα, πού είναι το μοναστηριακό αίθριο που κανείς δεν επισκέπτεται και γιατί η Πλάθα Νουέβα κοιτάζει μόνο προς τα μέσα.
Δύσκολα το πιστεύεις κοιτάζοντας τη σημερινή πόλη, αλλά για πεντακόσια χρόνια ολόκληρο το Μπιλμπάο ήταν επτά παράλληλοι δρόμοι στριμωγμένοι ανάμεσα σε μια εκκλησία και στο νερό. Έτσι λέγονται, οι Επτά Δρόμοι, και βρίσκονται ακόμη ακριβώς εκεί όπου ήταν: τρεις χαράχτηκαν με την ίδρυση το 1300 και άλλοι τέσσερις προστέθηκαν λίγο αργότερα. Όλα τα υπόλοιπα —το Ενσάντσε, το τιτάνιο, οι γέφυρες— ήρθαν από τη στιγμή που ο σίδηρος άλλαξε την κλίμακα των επιχειρήσεων.
Το γοτθικό μοναστηριακό αίθριο του 15ου αιώνα του καθεδρικού του Σαντιάγο, κρυμμένο στη νότια πλευρά του, είναι από τις λίγες πραγματικά ήσυχες γωνιές της παλιάς πόλης. Απέχει δύο λεπτά από τους πάγκους με τα πίντσος και σχεδόν κανείς δεν μπαίνει.
Οι Επτά Δρόμοι, ένας ένας
Είκοσι λεπτά για να τους περπατήσεις όλους.
Η Σομέρα, η Αρτεκάλε και η Τεντερία είναι οι τρεις αρχικοί, εκείνοι του ιδρυτικού χάρτη του 1300. Μετά προστέθηκαν η Μπελοστικάλε, η Καρνιθερία Βιέχα, η Μπαρρενκάλε και η Μπαρρενκάλε Μπαρρένα. Είναι όλοι παράλληλοι μεταξύ τους και κάθετοι στη ρία, ενωμένοι με στενά δρομάκια που λέγονται καντόνες.
Τα ονόματα λένε τι γινόταν στον καθένα. Η Τεντερία ήταν τα μαγαζιά, η Καρνιθερία Βιέχα (το Παλιό Κρεοπωλείο) ό,τι λέει το όνομά της, η Αρτεκάλε ο μεσαίος δρόμος —η λέξη άρτε σημαίνει «ανάμεσα» στα βασκικά— και η Μπαρρενκάλε ο εσωτερικός. Είναι ένας χάρτης συντεχνιών που διαβάζεται χωρίς να χρειάζεται καμία επεξηγηματική πινακίδα.
Η Σομέρα είναι σήμερα ο δρόμος με τα περισσότερα μπαρ ανά τετραγωνικό μέτρο στη συνοικία και έχει ατμόσφαιρα πολύ διαφορετική από τους υπόλοιπους, πιο νεανική και πιο θορυβώδη. Η Τεντερία και η Αρτεκάλε διατηρούν περισσότερο παραδοσιακό εμπόριο. Για να τους περπατήσεις όλους, έναν έναν, θέλεις περίπου είκοσι λεπτά, και είναι η καλύτερη άσκηση για να καταλάβεις την κλίμακα της αρχικής πόλης.
Στο κέντρο του πλέγματος βρίσκεται ο καθεδρικός του Σαντιάγο, και αυτή είναι η λογική σειρά: πρώτα η εκκλησία, μετά οι δρόμοι, που κρέμονται από αυτήν προς το νερό. Είναι το μοτίβο σχεδόν κάθε μεσαιωνικής πόλης του βόρειου τμήματος της χερσονήσου.
Το παλαιότερο κτίριο του Μπιλμπάο που στέκει ακόμη. Για σχεδόν εξακόσια χρόνια ήταν ενοριακός ναός εμπόρων και ναυτικών, και έγινε καθεδρικός μόλις το 1949, όταν ιδρύθηκε η επισκοπή. Γοτθικός του 14ου-15ου αιώνα, με νεογοτθικό πύργο και πρόσοψη του 19ου αιώνα, που χτίστηκαν μετά από μια πυρκαγιά.
Ο παλαιότερος και σήμερα ο πιο ζωντανός, με πυκνότητα από μπαρ που δεν έχει κανένας άλλος. Η ατμόσφαιρα είναι πιο νεανική και πιο θορυβώδης από ό,τι στην υπόλοιπη παλιά πόλη, και από Πέμπτη ως Κυριακή το βράδυ είναι κάτι εντελώς άλλο. Καλό μέρος για να αρχίσεις έναν γύρο για πίντσος.
Εξήντα τέσσερις καμάρες κλείνουν ένα τέλειο τετράπλευρο που κοιτάζει μόνο προς τα μέσα, γιατί γεννήθηκε ως πλατεία αγοράς τροφίμων, με το εμπόριο προστατευμένο κάτω από τις στοές. Χρειάστηκαν τριάντα χρόνια για να χτιστεί, από το 1821 ως το 1851, ανάμεσα σε καρλιστικούς πολέμους και έλλειψη χρημάτων.
Κατέβασε την εφαρμογή και ανακάλυψε την πόλη Bilbao χωρίς σύνδεση, όποτε θέλεις. Κάνε τη διαδρομή με τα πόδια Το Casco Viejo και οι Επτά Δρόμοι με έναν ντόπιο ξεναγό στο αυτί σου.
Η Πλάθα Νουέβα είναι η έκπληξη της συνοικίας, γιατί δεν την περιμένεις: φτάνεις από ένα στενό δρομάκι και ξαφνικά ανοίγεται ένα τεράστιο τετράπλευρο από πέτρα στο χρώμα της ώχρας, με συνεχείς στοές και στις τέσσερις πλευρές και προσόψεις απολύτως ίδιες, χωρίς ούτε ένα μπαλκόνι να σπάει τον ρυθμό.
Αυτή η κλειστότητα είναι σκόπιμη. Γεννήθηκε ως κλειστή πλατεία αγοράς τροφίμων, με την αγορά στεγασμένη για να προστατεύεται από τη βροχή —που εδώ είναι διαρκής— και με μόνο τέσσερις εισόδους στις γωνίες, κάτι που επιπλέον την έκανε εύκολη στον έλεγχο. Είναι ο τύπος της καστιλιάνικης κεντρικής πλατείας μεταφρασμένος στη γλώσσα του νεοκλασικισμού.
Τις Κυριακές το πρωί αλλάζει δουλειά: γεμίζει τραπέζια με γραμματόσημα, παλιά νομίσματα, παλιά βιβλία, καπάκια, χαρτάκια συλλογής, δίσκους και φυτά. Είναι η πιο αγαπημένη υπαίθρια αγορά για συλλέκτες στην πόλη και λειτουργεί σαν μια συλλογική σοφίτα. Αρχίζει νωρίς και μαζεύεται το μεσημέρι.
Και υπάρχει μια λεπτομέρεια που σχεδόν κανείς δεν ξέρει: σε ένα από τα μπαλκόνια της έχει την έδρα της η Ευσκαλτσαϊντία, η Βασιλική Ακαδημία της Βασκικής Γλώσσας. Ενώ κάτω ο κόσμος τσιμπάει πίντσος και τσουγκρίζει ποτήρια, πάνω αποφασίζεται πώς γράφεται σωστά μια λέξη στα βασκικά.
Η αγορά, το θέατρο και η άκρη του νερού
Από την πλευρά της ρίας, η παλιά πόλη τελειώνει στην Αγορά της Ριμπέρα, ένα ρασιοναλιστικό κτίριο της δεκαετίας του τριάντα, χτισμένο στο ίδιο σημείο όπου υπάρχει αγορά από τον Μεσαίωνα. Είναι από τις μεγαλύτερες στεγασμένες αγορές της Ευρώπης και στο ισόγειό της λειτουργεί ένας χώρος με πάγκους που έχει πολύ κόσμο.
Ένα βήμα πιο πέρα βρίσκεται η εκκλησία του Σαν Αντόν, με τη γέφυρά της, που εμφανίζεται στο οικόσημο του Μπιλμπάο μαζί με τον λύκο των Άρο. Αυτό το σύνολο από εκκλησία και γέφυρα είναι το επίσημο σύμβολο της πόλης και ένα από τα πιο φωτογραφημένα σημεία της όχθης.
Στην άλλη άκρη, η παλιά πόλη ανοίγεται στο Αρενάλ, που ήταν κυριολεκτικά αυτό: μια αμμουδιά πάνω στην οποία η πόλη κέρδιζε σιγά σιγά έδαφος από το νερό. Εκεί βρίσκεται το σιδερένιο περίπτερο της μουσικής, όπου παίζουν μπάντες τις Κυριακές, και απέναντι το Θέατρο Αρριάγα.
Το Αρριάγα είναι νεομπαρόκ του 1890, με δηλωμένο πρότυπο την Όπερα του Παρισιού. Κάηκε εσωτερικά το 1914 και πλημμύρισε ως αρκετά μέτρα ύψος στις πλημμύρες του Αυγούστου του 1983. Φαίνεται καλύτερα από την απέναντι όχθη, καθρεφτισμένο στο νερό.
Έργο του Χοακίν Ρουκόμπα, του ίδιου αρχιτέκτονα που έφτιαξε το δημαρχείο της πόλης. Πήρε το όνομα του Χουάν Κρισόστομο ντε Αρριάγα, παιδιού-θαύματος από το Μπιλμπάο, που στο Παρίσι το σύγκριναν με τον Μότσαρτ και που πέθανε στα δεκαεννιά του χρόνια. Ξανάνοιξε το 1986 μετά την πλημμύρα και είναι το δημόσιο θέατρο της πόλης.
Ρασιοναλιστικό κτίριο της δεκαετίας του τριάντα σε ένα σημείο με αγορά από τον Μεσαίωνα, και μία από τις μεγαλύτερες στεγασμένες αγορές της Ευρώπης. Στο ισόγειο λειτουργεί ένας χώρος με πάγκους και σημεία γευσιγνωσίας που γεμίζει κόσμο το μεσημέρι.
Το Βασκικό Μουσείο, σε ένα παλιό ιησουίτικο κολέγιο με μοναστηριακό αίθριο. Συγκεντρώνει εθνογραφία, αρχαιολογία και ιστορία της Μπισκάια, και φυλάει το Είδωλο του Μικέλντι, ένα προϊστορικό πέτρινο γλυπτό σε μορφή ζώου που κρατά έναν δίσκο. Καλή στάση για μια βροχερή μέρα.
Η Σομέρα, η Αρτεκάλε και η Τεντερία είναι οι τρεις αρχικοί, που χαράχτηκαν με την ίδρυση της πόλης το 1300. Μετά προστέθηκαν η Μπελοστικάλε, η Καρνιθερία Βιέχα, η Μπαρρενκάλε και η Μπαρρενκάλε Μπαρρένα. Είναι παράλληλοι μεταξύ τους και κάθετοι στη ρία, ενωμένοι με δρομάκια που λέγονται καντόνες, και τα ονόματά τους δείχνουν ποια συντεχνία έπιανε τον καθένα.
Πόση ώρα θέλεις για να δεις το Κάσκο Βιέχο;
Δύο ώρες και κάτι καλύπτουν τους Επτά Δρόμους, τον καθεδρικό με το μοναστηριακό αίθριό του, την Πλάθα Νουέβα και την Αγορά της Ριμπέρα. Αν προσθέσεις το Ευσκάλ Μουσέοα και λίγη ώρα για πίντσος, μισή μέρα. Είναι μια πολύ συμπαγής συνοικία και εντελώς πεζόδρομος, οπότε δεν υπάρχουν νεκροί χρόνοι στις μετακινήσεις.
Γιατί η Πλάθα Νουέβα δεν έχει προσόψεις προς τα έξω;
Επειδή γεννήθηκε ως κλειστή πλατεία αγοράς τροφίμων: το εμπόριο γινόταν κάτω από τις στοές, προστατευμένο από τη βροχή, και ο χώρος είχε μόνο τέσσερις εισόδους στις γωνίες, κάτι που διευκόλυνε τον έλεγχο. Είναι ο τύπος της καστιλιάνικης κεντρικής πλατείας μεταφρασμένος στη νεοκλασική γλώσσα του 19ου αιώνα.
Πότε γίνεται η υπαίθρια αγορά της Πλάθα Νουέβα;
Τις Κυριακές το πρωί. Γεμίζει τραπέζια με γραμματόσημα, παλιά νομίσματα, παλιά βιβλία, καπάκια, χαρτάκια συλλογής, δίσκους και φυτά, και είναι η πιο αγαπημένη υπαίθρια αγορά για συλλέκτες στην πόλη. Αρχίζει νωρίς και μαζεύεται το μεσημέρι, οπότε καλύτερα να πας πριν από τις δώδεκα.
Αξίζει να μπεις στον καθεδρικό του Σαντιάγο;
Ναι, κυρίως για το γοτθικό μοναστηριακό αίθριο του 15ου αιώνα, κρυμμένο στη νότια πλευρά, που είναι από τις λίγες πραγματικά ήσυχες γωνιές της συνοικίας και που σχεδόν κανένας επισκέπτης δεν φτάνει να δει. Ο ίδιος ο ναός είναι γοτθικός μιας εμπορικής πόλης, λιτός και χωρίς μεγάλες επιδείξεις, με πύργο και πρόσοψη του 19ου αιώνα.
Έχει θόρυβο για ύπνο;
Από Πέμπτη ως Κυριακή, αρκετό, κυρίως γύρω από την οδό Σομέρα και την Πλάθα Νουέβα, όπου η κίνηση κρατά ως τα ξημερώματα. Είναι η πιο φθηνή και η πιο γραφική συνοικία για διαμονή, αλλά όποιος ψάχνει ξεκούραση θα κάνει καλύτερα να μείνει στο Ενσάντσε, δέκα λεπτά με τα πόδια και με καλύτερη σύνδεση με το μετρό.
Πρακτικές πληροφορίες
ΠούΔεξιά όχθη της ρίας, ανάμεσα στο Αρενάλ και στην Αγορά της Ριμπέρα.
Πώς θα φτάσειςΜετρό Κάσκο Βιέχο. Τραμ, στάση Αρριάγα. Όλη η συνοικία είναι πεζόδρομος.
ΔιάρκειαΔύο ώρες και κάτι με τον καθεδρικό και την αγορά· μισή μέρα με μουσεία.
Υπαίθρια αγοράΠλάθα Νουέβα, Κυριακές πρωί. Μαζεύεται το μεσημέρι.
ΦαγητόΣομέρα και Πλάθα Νουέβα για πίντσος. Η Αγορά της Ριμπέρα, το μεσημέρι.
Με βροχήΟι στοές της Πλάθα Νουέβα και το Ευσκάλ Μουσέοα λύνουν το πρωινό.
Στον χάρτη
🎧 Με το Viavoy
Περπάτησε στην πόλη Bilbao και άκουσέ την με τον δικό σου ρυθμό
Κατέβασε το Viavoy και περπάτησε στην πόλη Bilbao χωρίς σύνδεση, όποτε θέλεις.
από 2,99 €· εφάπαξ πληρωμή
City Pass · 9,99 €3 ημέρες, όλες οι περιηγήσεις στην πόλη Bilbao