Πίντσος στο Μπιλμπάο: πώς λειτουργεί και πού να πας
Οι άγραφοι κανόνες του τσικιτέο, γιατί εδώ πολλά πίντσος παραγγέλνονται ζεστά και από τον κατάλογο, και σε ποιους δρόμους γίνεται ο γύρος. Μαζί με όσα πρέπει να δοκιμάσεις οπωσδήποτε.
Το πιο συνηθισμένο λάθος του επισκέπτη στο Μπιλμπάο είναι να καθίσει. Το πίντσο δεν είναι γεύμα, είναι διαδρομή: μπαίνεις σε ένα μπαρ, τρως ένα ή δύο με ένα μικρό ποτό, πληρώνεις και αλλάζεις μέρος. Για να το κάνεις σωστά, επισκέπτεσαι τέσσερα ή πέντε μαγαζιά σε ένα απόγευμα, και το δεύτερο συνηθισμένο λάθος είναι να μείνεις μόνο σε ό,τι υπάρχει στον πάγκο, γιατί τα καλύτερα βρίσκονται σχεδόν πάντα στον πίνακα.
Πολλά από τα καλύτερα πίντσος του Μπιλμπάο παραγγέλνονται ζεστά και φτιάχνονται τη στιγμή. Κοίτα τον πίνακα ή ρώτα τι έχουν από την κουζίνα: ο πάγκος είναι η βιτρίνα, όχι ολόκληρος ο κατάλογος.
Πώς λειτουργεί το τσικιτέο
Άγραφοι κανόνες, αλλά κανόνες.
Το τσικιτέο είναι ο γύρος στα μπαρ, και η λέξη βγαίνει από το τσικίτο, το μικρό ποτήρι κρασί που παραδοσιακά έπινες σε κάθε στάση. Η λογική είναι η κίνηση: ένα ή δύο πίντσος ανά μπαρ, ένα μικρό ποτό, και στο επόμενο. Κανείς δεν εγκαθίσταται σε ένα μαγαζί για να δειπνήσει με πίντσος.
Τα συνηθισμένα ποτά είναι το θουρίτο —μια πολύ μικρή μπίρα από βαρέλι, σκεπτόμενη ακριβώς για να μπορείς να πιεις αρκετές—, το τσακολί, ένα όξινο και ελαφρά αφρώδες λευκό που σερβίρεται χυμένο από ψηλά, και το κόκκινο κρασί της Ριόχα Αλαβέσα. Αν ζητήσεις μεγάλη μπίρα, σε προδίδει ως επισκέπτη περισσότερο από οτιδήποτε άλλο.
Όσο για την πληρωμή, γίνεται σε κάθε στάση και στο τέλος. Στο Μπιλμπάο το κανονικό είναι ο σερβιτόρος να σε ρωτήσει τι πήρες και να εμπιστευτεί την απάντηση, αν και όλο και περισσότερα μπαρ κρατούν τον λογαριασμό μόνα τους. Δεν είναι εξέταση: λες τι έφαγες και τελείωσε.
Το ωράριο μετράει. Το μεσημεριανό απεριτίφ πάει από τη μία ως τις τρεις, και ο βραδινός γύρος ξεκινά γύρω στις οκτώ. Έξω από αυτά τα διαστήματα οι πάγκοι είναι μισογεμάτοι και η εμπειρία δεν είναι η ίδια, όσο ανοιχτό κι αν είναι το μπαρ.
Κάτω από τις εξήντα τέσσερις καμάρες βρίσκονται μερικά από τα καλύτερα μπαρ της πόλης, και οι στοές προσφέρουν καταφύγιο όσο κι αν βρέχει, που στο Μπιλμπάο δεν είναι μικρή λεπτομέρεια. Είναι το κλασικό σημείο εκκίνησης κάθε γύρου και λειτουργεί εξίσου καλά το μεσημέρι και το βράδυ.
Ο παλαιότερος δρόμος του Μπιλμπάο και σήμερα αυτός με τη μεγαλύτερη πυκνότητα μπαρ ανά τετραγωνικό μέτρο. Η ατμόσφαιρα είναι πιο νεανική, πιο θορυβώδης και πιο φθηνή από ό,τι στην Πλάθα Νουέβα, και από Πέμπτη ως Κυριακή το βράδυ είναι κάτι εντελώς άλλο. Καλός για να ξεκινήσεις, όχι για να δειπνήσεις με την ησυχία σου.
Μία από τις μεγαλύτερες στεγασμένες αγορές της Ευρώπης, με χώρο από πάγκους και σημεία γευσιγνωσίας στο ισόγειο. Το μεσημέρι είναι μια γρήγορη και πολύ τίμια εναλλακτική στον γύρο των μπαρ, με προϊόντα που τα βλέπεις στον διπλανό πάγκο.
Κατέβασε την εφαρμογή και ανακάλυψε την πόλη Bilbao χωρίς σύνδεση, όποτε θέλεις. Κάνε τη διαδρομή με τα πόδια Το Casco Viejo και οι Επτά Δρόμοι με έναν ντόπιο ξεναγό στο αυτί σου.
Ξεκίνα με τη γκίλντα, που είναι το ιδρυτικό πίντσο: ελιά, αντζούγια και πιπεράκι σε μια οδοντογλυφίδα. Λέγεται έτσι από την ταινία με τη Ρίτα Χέιγουορθ, γιατί ο συνδυασμός θεωρούνταν «πράσινος» (δηλαδή τολμηρός) και πικάντικος. Είναι η λυδία λίθος κάθε πάγκου: αν η γκίλντα είναι καλοστημένη, συνήθως είναι και τα υπόλοιπα.
Από τη ζεστή κουζίνα, ο μπακαλιάρος πιλ-πιλ είναι το σήμα κατατεθέν του τόπου, με εκείνη τη σάλτσα που γίνεται γαλάκτωμα μόνο με τη ζελατίνη του ίδιου του ψαριού και το λάδι, κουνώντας το σκεύος. Επίσης η τσουλέτα, από γηραιό βοδινό και στα κάρβουνα, και το τσανγκούρρο, μαγιάτικο καβούρι ξεψαχνισμένο και ογκρατινέ.
Ανάμεσα στα πίντσος του πάγκου που δεν αποτυγχάνουν: η ομελέτα με πατάτες, που εδώ τρώγεται σε κομμάτι και κρίνεται με αυστηρότητα· το μανιτάρι στη σχάρα με κρόκο αυγού, στην εποχή του· και οι κροκέτες, που στη Χώρα των Βάσκων είναι ανταγωνιστικό άθλημα. Και το Ιδιασάμπαλ, καπνιστό πρόβειο τυρί, με κυδώνι ή με καρύδια.
Για το τέλος, το βασκικό γλυκό ή μια κουαχάδα, πηγμένο πρόβειο γάλα. Και αν το μπαρ έχει μηλίτη, χυμένο από ψηλά: η δυνατή περίοδος είναι από τον Ιανουάριο ως τον Απρίλιο, όταν ανοίγουν οι σιδρερίες με το μενού τους με μπακαλιάρο, τσουλέτα και τυρί με καρύδια.
Σε ποιους δρόμους να κάνεις τον γύρο
Το Κάσκο Βιέχο είναι το κλασικό και πιο πυκνό κύκλωμα. Ο συνηθισμένος γύρος ξεκινά στην Πλάθα Νουέβα, συνεχίζει στη Σομέρα και στην Αρτεκάλε και τελειώνει κοντά στην Αγορά της Ριμπέρα. Όλα απέχουν λιγότερο από πέντε λεπτά με τα πόδια από στάση σε στάση, και το εύρος των τιμών είναι μεγάλο.
Το Ενσάντσε έχει το άλλο κύκλωμα, γύρω από την οδό Λεδέσμα και την περιοχή της Ντιπουταθιόν. Είναι πιο τακτοποιημένο, με τραπεζάκια έξω, λίγο πιο ακριβό και με πάγκους πολύ υψηλού επιπέδου. Λειτουργεί καλύτερα για το μεσημεριανό απεριτίφ και για όποιον προτιμά λιγότερο θόρυβο.
Ένα τρίτο κύκλωμα, μικρότερο και λιγότερο γνωστό, βρίσκεται στο Μπιλμπάο λα Βιέχα και στην Αποβάθρα Μαρθάνα, στην αριστερή όχθη. Εκεί η ατμόσφαιρα είναι διαφορετική, πιο ανεξάρτητη και με μουσικά στέκια, και εκεί πίνουν όσοι ζουν στην πόλη.
Μια χρήσιμη προειδοποίηση: την Κυριακή το βράδυ και τη Δευτέρα πολλά μπαρ κλείνουν ή περιορίζουν τον κατάλογο, και τον Αύγουστο κλείνουν για διακοπές. Αν το ταξίδι πέφτει σε αυτές τις μέρες, καλό είναι να έχεις ένα εναλλακτικό σχέδιο και να μην τα ποντάρεις όλα σε έναν δρόμο.
Το λιγότερο τουριστικό κύκλωμα της πόλης, στην παλιά αποβάθρα όπου κατέβαινε το σιδηρομετάλλευμα και που σήμερα είναι η συνοικία της τέχνης. Τραπεζάκια έξω δίπλα στο στηθαίο με το Κάσκο Βιέχο απέναντι, μικρά μαγαζιά και πιο ανεξάρτητη ατμόσφαιρα. Περνάς σε δύο λεπτά από τη γέφυρα του Σαν Αντόν.
Ανοιχτό από το 1903, με νεομουντεχάρ διακόσμηση, πλακάκια και ξυλόγλυπτη οροφή που δεν έχουν αλλάξει εδώ και έναν αιώνα. Τα πίντσος μορούνος του (μικρά καρυκευμένα σουβλάκια) είναι τοπικός θεσμός και τα παραγγέλνεις στον πλαϊνό πάγκο. Λειτουργεί εξίσου καλά για πρωινό και για απεριτίφ.
Μπαίνεις, τρως ένα ή δύο με ένα μικρό ποτό και αλλάζεις μπαρ: η χάρη βρίσκεται στη διαδρομή, όχι στο να εγκατασταθείς. Πολλά πίντσος είναι εκτεθειμένα στον πάγκο και τα παίρνεις κατευθείαν, αλλά τα καλύτερα είναι συνήθως τα ζεστά, που τα παραγγέλνεις από τον πίνακα και φτιάχνονται τη στιγμή. Πληρώνεις σε κάθε στάση.
Τι είναι το θουρίτο;
Μια πολύ μικρή μπίρα από βαρέλι, μόλις ένα τρίτο ενός κανονικού ποτηριού, σκεπτόμενη ακριβώς για να μπορείς να πιεις αρκετές στη διάρκεια ενός γύρου χωρίς να τελειώσει το απόγευμα στο πρώτο μπαρ. Είναι το βασικό ποτό του τσικιτέο μαζί με το τσακολί και το κόκκινο κρασί. Το να ζητήσεις μεγάλη μπίρα είναι το πιο καθαρό σημάδι ότι δεν είσαι από εδώ.
Ποια πίντσος πρέπει να δοκιμάσεις;
Τη γκίλντα —ελιά, αντζούγια και πιπεράκι— ως λυδία λίθο κάθε πάγκου, την ομελέτα με πατάτες σε κομμάτι, τις κροκέτες και το τυρί Ιδιασάμπαλ. Από τη ζεστή κουζίνα, τον μπακαλιάρο πιλ-πιλ, την τσουλέτα στα κάρβουνα και το τσανγκούρρο ογκρατινέ. Στην εποχή του, το μανιτάρι στη σχάρα με κρόκο αυγού.
Πού τρως τα καλύτερα πίντσος;
Το Κάσκο Βιέχο είναι το πιο πυκνό κύκλωμα, με την Πλάθα Νουέβα και την οδό Σομέρα ως άξονες. Το Ενσάντσε, γύρω από την οδό Λεδέσμα, είναι πιο τακτοποιημένο και με πάγκους πολύ υψηλού επιπέδου. Και το Μπιλμπάο λα Βιέχα, στην αριστερή όχθη, είναι το λιγότερο τουριστικό κύκλωμα και εκεί βγαίνουν όσοι ζουν στην πόλη.
Τι ώρα πρέπει να πας;
Το μεσημεριανό απεριτίφ πάει περίπου από τη μία ως τις τρεις, και ο βραδινός γύρος ξεκινά γύρω στις οκτώ. Έξω από αυτά τα διαστήματα οι πάγκοι είναι μισογεμάτοι και δεν το απολαμβάνεις το ίδιο, ακόμη κι αν το μπαρ είναι ανοιχτό. Στο Μπιλμπάο το βραδινό τρώγεται αργότερα από ό,τι περιμένουν πολλοί επισκέπτες.
Είναι ακριβή η έξοδος για πίντσος;
Εξαρτάται πολύ από την περιοχή και από το είδος του πίντσο. Του πάγκου στο Κάσκο Βιέχο κινούνται σε συγκρατημένες τιμές, και ένας γύρος σε τέσσερα μπαρ με ποτό βγαίνει λογικός. Τα πίντσος δημιουργικής κουζίνας και οι πάγκοι του Ενσάντσε ανεβαίνουν αρκετά. Η σιδρερία και οι τσουλέτες είναι άλλο επίπεδο εξόδων.
Πρακτικές πληροφορίες
ΩράριαΑπεριτίφ από τις 13 ως τις 15· βραδινός γύρος από τις 20 και μετά.