Czerwone dachy, cegła i mur pruski wieńczą wzgórze, które oddziela dwie plaże: pałac wygląda jak olbrzymi cottage z angielskiej wsi i nie ma w sobie nic z hiszpańskiego zamku. Wyjaśnienie jest dosłowne. Zamówiła go królowa regentka Maria Krystyna Habsburg u angielskiego architekta Seldena Wornuma, bo chciała mieć letnią rezydencję z widokiem na tę zatokę. I ten kaprys odmienił los miasta.
Jak pałac wymyślił letnią stolicę
Mechanizm jest prosty i bardzo dziewiętnastowieczny: dokąd jedzie dwór, tam jedzie wszystko inne. Gdy królowa postanowiła spędzać tu lata, za nią przybyli arystokraci, bankierzy, dyplomaci i ambasadorowie, którzy musieli być blisko władzy w miesiącach, gdy Madryt pustoszał.
Ta sezonowa migracja zbudowała miasto, które zwiedzasz dziś. Wielkie hotele, pawilon kąpielowy La Perla, Wielkie Kasyno, Teatr Victoria Eugenia, pałacyki nowej dzielnicy: wszystko to powstało w ciągu kilku dziesięcioleci, by obsłużyć letni dwór. W 1885 roku był to port wojskowy i rybacki; w 1910 roku – najelegantszy cel podróży w Hiszpanii.
Styl pałacu to angielski Queen Anne, z wysokimi kominami, lukarnami i celową asymetrią, i w swoim czasie wydawał się egzotyczny. Wornum zaprojektował go jak duży dom wiejski, a nie jak rezydencję królewską, co pasuje do myśli, że było to miejsce, gdzie dwór przestawał zachowywać się jak dwór.
Ogrody, czyli to, co się zwiedza
Wnętrze pałacu nie jest otwarte dla szerokiej publiczności: dziś odbywają się tu letnie kursy Uniwersytetu Kraju Basków, koncerty i wydarzenia kulturalne, więc wchodzi się tylko przy okazji. Wolny i bezpłatny jest za to wstęp do ogrodów i to w nich leży prawdziwa wartość dla zwiedzającego.
Wzgórze, na którym stoi, to miejsce, gdzie zatoka się zwęża, a z ogrodów widać z góry La Concha z jednej strony i Ondarretę z drugiej, z wyspą Santa Clara dokładnie naprzeciwko. To najlepszy widok na zatokę, jaki można mieć bez wspinania się na górę.
Park urządzono w stylu angielskiego ogrodu krajobrazowego, ze spadzistymi trawnikami, dużymi drzewami i ścieżkami, które schodzą do poziomu promenady. Bardzo niewiele osób przez niego przechodzi: większość omija wzgórze tunelem promenady nadmorskiej, nie zdając sobie sprawy, że można wejść na górę.
Nie do przegapienia
Zaprojektował go angielski architekt
Selden Wornum, w stylu Queen Anne. Dlatego wygląda jak brytyjski dom wiejski, a nie jak hiszpańska rezydencja królewska.
Stworzył hiszpańskie letnie wakacje
Dokąd jechał dwór, tam jechali bankierzy i dyplomaci. W ciągu dwudziestu pięciu lat miasto zapełniło się hotelami i kasynami.
Ogrody są bezpłatne
Wnętrze można zobaczyć tylko przy okazji wydarzenia, ale park jest otwarty od wschodu do zachodu słońca i daje najlepszy widok na zatokę.
Miejsce, gdzie zatoka się zwęża
Ze wzgórza widać z góry La Concha z jednej strony i Ondarretę z drugiej, z wyspą Santa Clara naprzeciwko.
Jak to wpleść w zwiedzanie San Sebastián
Stoi dokładnie między dwiema plażami, piętnaście minut pieszo od centrum promenadą. Wejście przez ogrody zamiast przejścia tunelem Pico del Loro wydłuża trasę o pięć minut i z nawiązką wynagradza je widokiem.
Idąc dalej na zachód, w dziesięć minut dojdziesz do Peine del Viento, mijając po drodze pomnik królowej Marii Krystyny, który zamyka krąg tej historii.
Ogrody są otwarte od wschodu do zachodu słońca i bezpłatne, a świetnie sprawdzają się jako przerwa w środku popołudnia. Latem w pałacu odbywa się program kulturalny i warto go sprawdzić, bo to jedyny sposób, by zobaczyć wnętrze.
Najczęstsze pytania
A co się stało z pałacem, kiedy rodzina królewska wyjechała?
Przeżył dziwne lata: bez dworu, który by go wypełniał, przechodził z rąk do rąk i był niemal zapomniany. Z czasem uratowało go miasto i dziś ma zupełnie inne, drugie życie: odbywają się w nim kursy letnie Uniwersytetu Kraju Basków, a także koncerty i wydarzenia kulturalne. Z letniej rezydencji królowej w salę wykładową i koncertową; podoba mi się, jak skończyła się ta historia.
