Barcelona · Co zobaczyć

Plaça Nova i mury rzymskie

Plaça Nova i la muralla romana

Dwie okrągłe, masywne wieże flankujące bramę: to pierwsze, co widzi prawie każdy, kto wchodzi do dzielnicy Gòtic, i to, przy czym zatrzymuje się najmniej osób. Są rzymskie, z IV wieku, i wyznaczały główne wejście do Barcino, otoczonego murami miasta, które w całości mieściło się na obszarze, jaki dziś obchodzi się w dwadzieścia minut. Plac przed nimi nazywa się Plaça Nova i jest – z bardzo barcelońską ironią – najstarszym udokumentowanym placem miasta.

Mur wzniesiony ze strachu

Barcino założono za czasów Augusta, około 10 roku p.n.e., pod niekończącą się nazwą: Colonia Iulia Augusta Faventia Paterna Barcino. Była to niewielka kolonia, licząca kilka tysięcy mieszkańców, bez większego znaczenia strategicznego, i przez pierwsze stulecia żyła bez potrzeby poważnych umocnień.

Zmieniło się to w IV wieku. Wobec niestabilności cesarstwa i groźby najazdów miasto otoczyło się potężnym murem: około 1300 metrów obwodu, od 8 do 9 metrów wysokości i siedemdziesiąt osiem wież. Budowano go w pośpiechu i właśnie tu kryje się szczegół, który to zdradza.

Przyjrzyj się podstawie murów: są tam bloki użyte ponownie, płyty nagrobne, fragmenty inskrypcji i elementy wyrwane z dawniejszych pomników, wciśnięte bez żadnej staranności jako zwykły materiał wypełniający. Barcelona zamurowała imiona własnych zmarłych w murze, który ją chronił. To recykling przestraszonego imperium i możesz go dotknąć ręką.

Na co patrzeć na placu

Między dwiema wieżami biegł decumanus, główna ulica rzymskiego miasta, dziś Carrer del Bisbe. Akwedukt, który zaopatrywał Barcino w wodę, wchodził do miasta właśnie tędy: w murze po lewej zachowały się dwa zrekonstruowane łuki, na wysokości oczu, w których prawie nikt nie rozpoznaje tego, czym są.

Naprzeciwko budynek Col·legi d'Arquitectes zrywa ze wszystkim. Jego fryz z białych linii wyrytych w betonie zaprojektował Pablo Picasso na początku lat sześćdziesiątych: olbrzymy, sardany i dzieci ze świątecznymi gałązkami. Picasso nigdy nie wrócił do Hiszpanii po wojnie: narysował te fryzy we Francji, a wykonali je tutaj inni.

Kontrast to cały sens tego placu: mur z IV wieku, gotycka katedra po prawej, Picasso naprzeciwko i targ staroci w czwartki. Cztery warstwy miasta na pięćdziesięciu metrach i żadna nie zadaje sobie trudu, by ukryć pozostałe.

Nie do przegapienia

Płyty nagrobne w murze

Bloki nagrobne użyte ponownie jako wypełnienie. Miasto pogrzebało imiona swoich zmarłych we własnych umocnieniach.

Łuki akweduktu

Zrekonstruowane na wysokości oczu, po lewej. Prawie nikt nie wie, na co patrzy.

Fryz Picassa

Olbrzymy i sardany narysowane we Francji przez malarza, który nigdy nie wrócił do Hiszpanii.

„Nowy” plac z 1355 roku

Nazywa się Nova, bo był nowy w XIV wieku. To najstarszy udokumentowany plac Barcelony.

Jak to miejsce wpisuje się w twoje zwiedzanie Barcelony

To naturalna brama do dzielnicy Gòtic. Trzydzieści metrów dalej jest katedra; idąc Carrer del Bisbe, pod słynnym neogotyckim mostkiem, w trzy minuty dojdziesz do Plaça de Sant Jaume; a kierując się dalej w stronę morza, trafisz do Call, średniowiecznej dzielnicy żydowskiej.

Jeśli interesuje cię rzymska Barcelona, to pierwszy punkt trasy, która prowadzi dalej do Temple d'August – czterech kolumn ukrytych na dziedzińcu przy Carrer Paradís – na Plaça del Rei i przede wszystkim pod ziemię: MUHBA przechowuje cztery tysiące metrów kwadratowych ulic, farbiarni i wytwórni garum z rzymskiego Barcino.

Przyjdź z samego rana. Od jedenastej ten plac jest miejscem zbiórki wszystkich grup, które zaczynają wycieczkę po dzielnicy Gòtic, i atmosfera zmienia się całkowicie. O dziewiątej rano słychać echo własnych kroków odbite od muru.

Najczęstsze pytania

Dlaczego nazywa się Plaça Nova, skoro jest taki stary?

Oto ironia, którą uwielbiam: nazywają go „nowym”, a to najstarszy udokumentowany plac Barcelony, z nazwą zapisaną już w 1355 roku. Był „nova”, kiedy go otwarto przed rzymską bramą, odbierając miejsce murom; potem czas mijał, w całym mieście powstawały place, a ten został ze swoją nazwą nowicjusza, choć wyprzedzał wszystkie inne o stulecia. „Nowy”, który jest prawdziwym weteranem.

Skąd pochodzi nazwa Barcino?

To Rzymianie założyli miasto, za czasów cesarza Augusta, około dziesiątego roku przed naszą erą, pod bardzo długą nazwą: Colonia Iulia Augusta Faventia Paterna Barcino. Z tego ostatniego kawałka, Barcino, z biegiem wieków powstała „Barcelona”. Jest też piękna legenda, która łączy ją z kartagińskim rodem Barkidów, rodem Hannibala; historycy w nią nie wierzą, ale my, mieszkańcy Barcelony, lubimy ją opowiadać.

A ten nowoczesny fryz naprzeciwko?

Podnieś wzrok na budynek Col·legi d'Arquitectes, dokładnie naprzeciw rzymskich wież: ten fryz z białych linii zaprojektował Pablo Picasso na początku lat sześćdziesiątych, z olbrzymami, sardanami i dziećmi z odświętnymi gałązkami. Nigdy nie wrócił do Hiszpanii po wojnie, więc narysował go we Francji, a tutaj wyryto go strumieniem piasku. Dwa tysiące lat różnicy patrzą sobie w oczy na jednym placu.

Odkryj Barcelona i słuchaj we własnym tempie

Zwiedzaj z lokalnymi przewodnikami, we własnym tempie i offline.

Aplikacja Viavoy

Inne miejsca w Barcelona

Plaża Barceloneta

Port Vell

Sant Pau del Camp

Santa Maria del Mar

Torre del Rellotge

Bazylika Sagrada Família