Een dubbele verrassing. Van buiten is het het Hospital Bazán, een van de weinige voorbeelden van voorname burgerlijke architectuur uit de 16e eeuw die Marbella nog heeft. Binnen bewaart het prenten van Picasso, Miró, Dalí, Chillida en Tàpies, in een van de belangrijkste musea van heel Spanje in zijn soort.
Het huis van een raadsheer dat een hospitaal werd
Het werd gebouwd in opdracht van Alonso de Bazán, raadsheer van het stadje en slotvoogd van het kasteel, die in zijn testament van 1568 een regeling trof voor zijn “voornaamste huizen”. In de 17e eeuw werden ze omgebouwd tot hospitaal, een werk dat wordt toegeschreven aan de architect Pedro Díaz de Palacios.
Het is goed om te verduidelijken wat een hospitaal in die eeuwen was: geen witte jassen of operatiekamers, maar een opvanghuis dat een bed, warm eten en wat zorg gaf aan armen, pelgrims op doorreis en zieken zonder familie. Ze werden gerund door broederschappen of vrome mensen, meer met naastenliefde dan met geneeskunde.
Let op de uitkijktoren op de hoek, van goudkleurige natuursteen, met zijn galerij van drie bogen. Het is het elegantste deel van het geheel en verraadt dat hier welgestelde mensen woonden voordat het gebouw een andere functie kreeg.
Vierduizend prenten in Marbella
Sinds 1992 is in het gebouw het Museo del Grabado Español Contemporáneo gevestigd, en het ontstond uit een gul gebaar: de schenking van dertienhonderdvijftig prenten door de geleerde José Luis Morales y Marín. Uit dat zaadje zijn meer dan vierduizend werken gegroeid.
Het is goed om te verduidelijken wat een prent is, want veel mensen denken dat het een kopie is, en dat is het niet. De kunstenaar bewerkt een plaat – van koper, van hout, een steen – door er insnijdingen in te maken, inkt die in en drukt haar af op papier. Van die matrijs komen verschillende exemplaren, allemaal origineel en genummerd.
Aan de muren hangen namen van de eerste rang: Picasso, Miró, Dalí, Chillida, Tàpies. In een stad die velen alleen met strand en luxe associëren, is het bestaan van deze collectie precies het soort ding dat reizen zonder vooroordelen interessant maakt.
Het gebouw werd in 2004 tot Bien de Interés Cultural verklaard, beschermd erfgoed, en die bescherming erkent zowel het omhulsel uit de 16e eeuw als de museumfunctie die het in gebruik heeft gehouden.
Niet te missen
Het was het huis van een raadsheer
Alonso de Bazán, slotvoogd van het kasteel, regelde het in zijn testament van 1568. Daarna werd het een hospitaal.
Een hospitaal was een opvanghuis
Een bed, warm eten en zorg voor armen en pelgrims. Naastenliefde, geen geneeskunde.
Een prent is een origineel
De kunstenaar bewerkt de plaat, inkt die in en drukt haar af. Van die matrijs komen verschillende genummerde exemplaren.
Picasso, Miró, Dalí, Chillida
Meer dan vierduizend werken, ontstaan uit een schenking van 1.350 prenten in 1992.
Hoe het past in je bezoek aan Marbella
Het ligt in de oude binnenstad, op een paar minuten van de Plaza de los Naranjos. Het is het binnenbezoek dat in de oude binnenstad het meest oplevert en het bezoek dat de minste mensen doen, omdat de bescheiden gevel niet aankondigt wat er binnen is.
Reken op veertig minuten. Het is een klein museum met één thema, dus als prenten je niets zeggen, kan het kort aanvoelen; als grafische kunst je interesseert, is het een van de beste van Spanje buiten Madrid.
Combineer het met de kapel van San Juan de Dios en de kapel van Santo Cristo, de andere twee verrassingen binnen in de oude binnenstad, en daarmee heb je alles gezien wat er in het oude Marbella te bezoeken valt.
Veelgestelde vragen
Wat is eigenlijk een gravure?
Goede vraag, want veel mensen denken dat het een kopie is en dat is het niet. Een gravure is een origineel werk: de kunstenaar bewerkt een plaat, van koper, van hout, een steen, door er insnijdingen in te maken, hij vult haar met inkt en drukt haar af op papier. Van diezelfde matrijs komen meerdere exemplaren, allemaal origineel, genummerd en eigenhandig gesigneerd. Ets, lithografie, houtsnede… het zijn verschillende manieren om hetzelfde te doen: kunst vermenigvuldigen zonder haar te verraden. Daarom hangen hier echte Picasso's of Miró's, geen reproducties.
Wat betekende “hospital” in die eeuwen?
Pas op, stel je geen witte jassen of operatiekamers voor. Een hospital van toen was eerder een opvanghuis: het bood een bed, warme soep en wat verzorging aan de armen, aan voorbijtrekkende pelgrims en aan zieken die niemand op de wereld hadden. Het werd gedreven door broederschappen of vrome mensen, meer met naastenliefde dan met geneeskunde. Dat een adellijk huis als dit uiteindelijk een toevluchtsoord voor noodlijdenden werd, zegt veel over hoe men in die tijd de plicht tegenover de onderlaag opvatte.
