Het gebouw met de klok en de vlaggen heeft al bijna vijf eeuwen het voor het zeggen in Marbella. Het werd gebouwd tussen 1568 en 1572, toen het stadje eindelijk niet meer alleen aan stadsmuren dacht en zich instellingen van edele steen begon te geven. En op de gevel zitten gedenkstenen die letterlijk het dagboek van de stad zijn.
De geschiedenis in de muur gebeiteld
Op de gevel zie je een zonnewijzer, het wapen van het stadje en, als je dichterbij komt, gedenkstenen in oud Castiliaans. De ene herinnert aan de verovering van 1485, een andere aan de komst van het water in 1632, nog een andere aan de verbouwingen van 1779. Het is de geschiedenis van Marbella, in de muur gegraveerd voor wie weet hoe je moet kijken.
Die gewoonte om de mijlpalen van het stadje in de gevel van het gemeentehuis te beitelen is heel typisch voor die tijd, en had een praktische functie: in een samenleving met veel analfabetisme maar een sterk mondeling geheugen legde de steen de data vast die onthouden moesten worden.
De komst van het water in 1632 verdient aandacht: in een mediterrane stad was het regelen van de watervoorziening een mijlpaal die je kon vergelijken met het winnen van een veldslag, en daarom wordt hij naast de verovering herdacht. De waterhuishouding bepaalt het stadsleven veel meer dan militaire heldendaden.
Wat je vanaf de straat niet ziet
Het werd gebouwd toen Juan Osorio corregidor was, meer dan tachtig jaar na de verovering. Die vertraging zegt veel: eerst werd de militaire controle over het gebied veiliggesteld, en pas als de situatie stabiel was, werd er geïnvesteerd in institutionele architectuur.
Het mooiste zit binnen en is niet altijd te zien: de oude kapittelzaal bewaart een spectaculair cassetteplafond in mudéjarstijl, van bewerkt hout, en muren met schilderingen van rond datzelfde 1572. Beneden werd recht gesproken; boven werd bestuurd.
Een cassetteplafond in mudéjarstijl is een houten plafond dat als een puzzel in elkaar is gezet, bijna zonder spijkers, rechtstreeks geërfd van de islamitische timmerlieden die na de verovering voor de christenen bleven werken. Ze pasten duizenden geometrische stukjes in elkaar – vlechtwerk, achtpuntige sterren – tot er complete patronen ontstonden.
Marbella bewaart verschillende van deze verborgen plafonds: hier, in de kapel van San Juan de Dios en in nog een enkel ander gebouw. Het is het minst zichtbare en het waardevolste erfgoed van de stad.
Niet te missen
Gedenkstenen als dagboek
De verovering van 1485, de komst van het water in 1632, de verbouwingen van 1779. De geschiedenis in de muur gegraveerd.
Het water wordt herdacht
Naast de verovering. De watervoorziening regelen in een mediterrane stad was evenveel waard als een veldslag.
Cassetteplafond in de kapittelzaal
Bewerkt hout uit 1572 met muurschilderingen. Niet altijd te zien.
Mudéjar is continuïteit
Islamitische timmerlieden die voor de christenen bleven werken en duizenden stukjes zonder spijkers in elkaar pasten.
Hoe het past in je bezoek aan Marbella
Het domineert de Plaza de los Naranjos, aan de noordkant, tegenover de Casa del Corregidor. De drie bestuursgebouwen van het plein zie je vanuit het midden in één oogopslag.
De toegang tot het interieur is beperkt en hangt af van de gemeentelijke activiteiten. Lukt het je om binnen te komen, dan is de kapittelzaal met het cassetteplafond wat je moet zien; zo niet, dan is de gevel met de gedenkstenen de stop al waard.
Neem vijf minuten om de inscripties te lezen. Ze zijn in oud Castiliaans en het kost wat moeite om ze te ontcijferen, maar het is een van de leukste dingen in de oude binnenstad en bijna niemand blijft er even voor staan.
Veelgestelde vragen
Wat is eigenlijk een artesonado in mudéjarstijl?
Het is een houten plafond dat als een puzzel in elkaar is gezet, bijna zonder spijkers, en dat we rechtstreeks hebben geërfd van de islamitische timmerlieden die na de verovering voor de christenen bleven werken: dat is het “mudéjar”. Ze lieten duizenden geometrische stukjes in elkaar passen, vlechtwerk, achtpuntige sterren, tot tekeningen die op houten kant lijken. Het was peperduur en uiterst langzaam werk, dus het werd bewaard voor wat belangrijk was. Daarom weet je, als er boven een artesonado hangt, dat er in die zaal iets serieus werd uitgebroed.
