Zaragoza'nın en büyük Roma kalıntısı ve neredeyse iki bin yıl boyunca merkezdeki evlerin altında kaldı. 1972'de bir bina yıkılırken ortaya çıktı ve gün yüzüne çıkan şey, yaklaşık altı bin seyirci alan, Hispania'nın en büyüklerinden bir tiyatroydu. Bugün oturma basamaklarının üzerinden geçen yürüme yollarıyla geziliyor; yarı saydam bir örtü onu kapatmadan koruyor.
Emektarlar şehri için bir tiyatro
I. yüzyılda, Tiberius döneminde inşa edildi ve ölçeği Caesaraugusta'nın ne olduğu hakkında çok şey söylüyor: birkaç on yıl içinde forumu, nehir limanı, hamamları ve bu tiyatrosuyla yarımadanın kuzeydoğusunun en önemli şehirlerinden birine dönüşen bir lejyon emektarları kolonisi.
Oturma basamakları ayrı girişleri olan üç kat halinde düzenlenmişti ve bu ayrım toplumsaldı: yöneticiler ve seçkinler sahneye yakın alt sıraları kaplıyordu; ne kadar yukarı çıkılırsa statü o kadar düşüyordu. Kadınlar ve köleler en tepedeydi.
Alt oturma basamaklarının büyük kısmı, yarım daire biçimli orchestra, tonozlu girişler ve sahnenin planı korunuyor; bunlara sahneyi kaplayan mermerlerin kalıntıları da ekleniyor. Bir de pek sık görülmeyen bir şey var: üzerine inşa edilen ortaçağ ve modern dönem konutları da görülüyor ve geziye dahil edilmiş.
Nasıl keşfedildi ve nasıl sergileniyor
1972'deki buluş tesadüftü: arsada inşaat yapmak için birkaç bina yıkılırken Roma yapıları ortaya çıktı ve sonraki kazılar, merkezdeki koca bir yapı adasının altında eksiksiz bir tiyatro bulunduğunu giderek doğruladı. İnşaat durduruldu ve arsa bir ören yerine dönüştü.
Müzecilik çözümü, kendi kategorisinde İspanya'nın en iyilerinden. Yarı saydam bir örtü yapı topluluğunu kapatmadan ve karartmadan yağmurdan koruyor; gezi de oturma basamaklarına basmadan onları yukarıdan görmeyi sağlayan yükseltilmiş yürüme yollarından yapılıyor.
Tanıtım merkezinde binanın tamamını sanal olarak yeniden kuran bir gösterim var ve bu araç gerçekten gerekli: o olmadan, korunan basamaklardan yola çıkarak özgün hacmi gözünde canlandırmak zor. Dijital canlandırmanın gerçekten bir şey kattığı az sayıdaki örnekten biri.
Kaçırılmayacaklar
1972'de tesadüfen ortaya çıktı
İnşaat için birkaç bina yıkılırken. Merkezdeki koca bir yapı adasının altında eksiksiz bir tiyatro vardı.
Altı bin seyirci
Hispania'nın en büyüklerinden, I. yüzyılda inşa edildi. Caesaraugusta'nın ne olduğunun ölçüsünü veriyor.
Basamaklar bir hiyerarşiydi
Ayrı girişli üç kat: ne kadar yukarı, statü o kadar aşağı. Kadınlar ve köleler en tepede.
Üstteki evler görülüyor
Gezi, yüzyıllar boyunca ören yerinin üzerine yapılan ortaçağ ve modern dönem konutlarını da içine alıyor.
Zaragoza gezine nasıl uyar
Tarihi merkezin tam ortasında, Plaza del Pilar'a beş dakika, Magdalena mahallesinde. Forum, nehir limanı ve hamamlarla birlikte Ruta de Caesaraugusta'nın parçası.
Dört müzenin birleşik bileti ayrı ayrı ziyaretlerden çok daha ucuza gelir ve herhangi birinden alınabilir. Yalnızca birini gezeceksen, açık ara en çok etkileyen bu.
Gösterim dahil kırk dakika hesapla. Dört müze birlikte uzunca bir yarım gün alır ve hepsi kapalı mekân olduğu için yağmurlu bir gün ya da sıcak bir öğleden sonra için çok iyi bir plan.
Sık sorulan sorular
Şimdiki gibi güneşten korunurlar mıydı?
Aynen şimdiki gibi; burasının güzel şakası da bu. Romalılar oturma basamaklarının üzerine dev bir tente gererdi: velarium; seyirciler güneşte kavrulmasın diye, halat işinde uzman denizcilerin kullandığı iplerle ve makaralarla açılan bir branda. İki bin yıl sonra, üstünde gördüğün o büyük yarı saydam çatı tam olarak aynı şeyi yapıyor: basamaklara gölge veriyor. Malzeme değişiyor, fikir değil. Modern mimarın Romalı meslektaşına göz kırptığını düşünmek hoşuma gidiyor.
Daha iyi ve daha kötü yerler var mıydı?
Hem de çok, ve yasada yazılıydı. Yerin kim olduğuna bağlıydı. Önde, sahneye yakın, magistratlar ve saygın kişiler; arkada, yukarı doğru, sıradan halk; en tepede de, neredeyse göğe değerek, kadınlar ve köleler. Augustus bunu, kimse kendine düşmeyen yere oturmasın diye bir yasayla düzenledi. Yani tiyatroya oyunu görmek kadar görülmek için de gidilirdi ve bütün oturma basamakları yukarıdan aşağıya sıralanmış bir toplum portresiydi. Tam bir vitrin.
Her şey 72'de bir anda mı bulundu?
Bir anda ortaya çıktı, ama gün ışığına çıkarmak koca bir ömür sürdü. O tesadüfi buluştan sonra arkeologlar burada otuz yılı aşkın bir süre katman katman kazdılar; şehir de böylesine gömülü bir armağanla ne yapacağını tartışıyordu. Sonunda tiyatro kazandı: müze kapılarını ancak 2003'te açtı ve çevresindeki modern bina onu ezmemek için kendini yeniden icat etmek zorunda kaldı. Gördüğün şey, özünde, kendi geçmişine yer açan koca bir şehir. Pek sık görülmez, inan bana.
