Stenen cirkels boven op de heuvel: het zijn de plattegronden van huizen waar meer dan tweeduizend jaar geleden mensen woonden. Dit is een castro, een versterkte nederzetting uit de ijzertijd, en het is letterlijk de oorsprong van Vigo. De grootste stad van Galicië begon precies in dit handvol stenen.
Ronde huizen, muren en grachten
Rond de 6e eeuw voor Christus vestigde zich hier een gemeenschap van de Galicische castrocultuur, en de nederzetting bleef bewoond tot de 2e of 3e eeuw van onze jaartelling, toen al in de Romeinse tijd. Dat is bijna achthonderd jaar onafgebroken bewoning op dezelfde heuveltop.
Ze woonden in ronde stenen huizen met een dak van plantaardig materiaal, beschermd door muren en grachten, bewerkten de hellingen en daalden af naar de zee om te vissen en handel te drijven. De keuze van de plek is geen toeval: van bovenaf beheers je de hele ría en zie je alles al van ver aankomen.
Heel Galicië en het noorden van Portugal liggen bezaaid met castro's: het zijn er duizenden, en ze zijn het oudste kenmerk van de identiteit van deze streek. Zozeer dat de Romeinen dit land Gallaecia noemden naar de Gallaeci, de castrovolken die er woonden.
Een vindplaats die tot bijna gisteren verborgen bleef
Verrassend is hoe laat ze openging. De heuvel was eeuwenlang militair terrein, en pas in 1934, toen het leger hem aan de stad afstond, begonnen de eerste opgravingen.
En pas in februari 2010 ging de vindplaats voor het publiek open als openluchtmuseum, met drie gereconstrueerde woningen en informatiepanelen. Met andere woorden: de inwoners van Vigo kunnen nog geen twintig jaar de oorsprong van hun eigen stad bezoeken.
De reconstructies helpen flink om de schaal te begrijpen. Als je alleen de ronde plattegronden ziet, is het volume moeilijk voor te stellen; met de muren opgetrokken en het dak erop zie je in één keer hoe klein en hoe warm de huiselijke ruimte in de ijzertijd was.
Buk je om de dikte van de steen te bekijken en let op hoe de huizen rond gemeenschappelijke ruimtes georganiseerd zijn. Het is de logica van een dorp, niet van een stad, en uit die logica kwam tweeduizend jaar later een van de grote havens van de wereld voort.
Niet te missen
De letterlijke oorsprong van Vigo
Castronederzetting, bewoond van de 6e eeuw v.Chr. tot de 2e-3e eeuw n.Chr.
Ronde stenen huizen
Met daken van plantaardig materiaal, muren en grachten. Ze bewerkten de helling en daalden af naar de zee om te vissen.
Galicië ligt bezaaid met castro's
Het zijn er duizenden. De Romeinen noemden dit land Gallaecia naar de Gallaeci.
Pas open sinds 2010
De opgravingen begonnen in 1934 en het openluchtmuseum ging pas in februari 2010 open.
Hoe het in je bezoek aan Vigo past
Ze ligt in het Parque do Castro, boven op de heuvel die over de stad uitkijkt. Vanuit het centrum loop je naar boven in zo'n twintig minuten redelijke klim, of je gaat met de auto of taxi tot boven.
De stop duurt dertig minuten. Combineer hem altijd met de twee andere onderdelen van de heuvel: de Fortaleza do Castro en vooral het uitkijkpunt, het beste uitzichtpunt van de hele stad.
Als je van de heuvel afdaalt, kom je direct bij de Praza de España en de stadsuitbreiding, of aan de andere kant bij de Casco Vello. De Castro werkt heel goed als eerste stop van de dag.
Veelgestelde vragen
Waar komt de naam “Vigo” vandaan?
Dit zal je bevallen: “Vigo” komt van het Latijnse vicus, dat dorp of klein gehucht betekent. Toen de Romeinen aan deze kust aankwamen en samenleefden met de mensen van castros als deze, noemden ze zo de nederzetting die aan zee groeide. Uit dat Romeinse vicus kwam het Vigo van nu. Merkwaardig dat een zo stoere en zo grote stad in zijn naam de herinnering draagt aan toen het niet meer was dan een handvol huizen.
Was deze castro de enige in de streek?
Verre van. Heel Galicië en het noorden van Portugal liggen bezaaid met castros: je telt ze bij duizenden, het is ons oudste kenmerk. Zozeer dat de Romeinen dit land Gallaecia noemden naar de Gallaeci, de castrovolken die er woonden. Dat wil zeggen, van mensen zoals degenen die tussen deze stenen leefden komt zelfs de naam Galicië. Als je door de streek reist, zul je zien dat bijna elke berg zijn castro bewaart.
