Valencia · Wat te zien

Kerk van San Martín Obispo

Iglesia de San Martín Obispo

Boven de deur staat een bronzen ruiter te paard die met zijn zwaard zijn mantel doorsnijdt om hem aan een bedelaar te geven. Het is de heilige Martinus van Tours, het beeld is Vlaams uit de 15e eeuw en kwam per schip uit Vlaanderen naar Valencia. Dat gebaar – dat van de doorgesneden mantel – leidde via een nogal onwaarschijnlijke keten van woorden tot een begrip dat we elke dag gebruiken: kapel. De kerk, van middeleeuwse oorsprong en met barokke toevoegingen, ligt midden in het centrum en bijna niemand gaat naar binnen.

De mantel die de kapellen hun naam gaf

Martinus was een Romeinse soldaat uit de 4e eeuw die volgens de overlevering met zijn zwaard zijn soldatenmantel doorsneed om hem te delen met een verkleumde bedelaar bij de poort van Amiens. Daarna verliet hij het leger, werd monnik en uiteindelijk bisschop van Tours. Hij was een van de meest vereerde heiligen van heel middeleeuws Europa en is de patroonheilige van Frankrijk.

Die halve mantel werd bewaard als reliek van de Frankische koningen, in een kleine ruimte die in het Latijn “cappella” heette, het verkleinwoord van “cappa”. Uit die ruimte kwam het woord kapel, en ook “kapelaan”, de geestelijke die erover waakte. Telkens als iemand kapel zegt, noemt hij indirect een lap stof uit de 4e eeuw.

De beeldengroep op de gevel is het pronkstuk van de kerk: gegoten in Vlaanderen in 1494, over zee naar Valencia gebracht en sindsdien boven deze deur. Het is een van de geliefdste beelden van de stad en overleefde de Spaanse Burgeroorlog in een schuilplaats.

Gotiek met lagen erbovenop

De kerk werd gesticht na de verovering van 1238 en haar structuur is gotisch: één schip met kapellen tussen de steunberen, het typische schema van de Valenciaanse gotiek. Op die basis stapelden zich barokke en neoclassicistische verbouwingen op, zodat het interieur de tijdperken zonder veel omhaal door elkaar haalt.

Wat bij binnenkomst het meest opvalt, is het licht. Omdat ze één heel hoog schip heeft, met hoge vensters, is ze helder, in contrast met het halfduister van andere kerken in het centrum. Het renaissancistische priesterkoor en de zijkapellen bewaren retabels en beeldsnijwerk van goede kwaliteit.

Officieel heet ze de kerk van San Martín Obispo en San Antonio Abad, omdat ze de wijding van een verdwenen naburige parochie overnam. Dat komt in Valencia vaak voor: als een kerk werd afgebroken, gingen haar patroonschap en vaak ook haar bezittingen over naar de dichtstbijzijnde.

Niet te missen

De Vlaamse heilige Martinus

Gegoten in Vlaanderen in 1494 en over zee aangevoerd. Hij staat al meer dan vijf eeuwen boven deze deur.

Van “cappa” tot kapel

De halve mantel van de heilige werd bewaard in een “cappella”. Daaruit kwam het woord dat we nu gebruiken.

Eén heel hoog schip

Valenciaanse gotiek uit het boekje, met een licht dat contrasteert met het halfduister van de andere kerken in het centrum.

Twee wijdingen

San Martín Obispo en San Antonio Abad: ze erfde de titel van een verdwenen naburige parochie.

Hoe het in je bezoek aan Valencia past

Ze staat aan de calle San Vicente Mártir, een van de winkelstraten van het centrum, op vijf minuten van de Plaza del Ayuntamiento en op zeven van de kathedraal. Bij elk bezoek aan Valencia loop je er een paar keer per dag zonder het te willen langs.

De openingstijden volgen de erediensten, met openstelling 's ochtends en 's middags en sluiting rond het middaguur. De toegang is gratis. Reken op een kwartier of twintig minuten: het is geen lang bezoek, maar het beeld op de gevel is een stop waard, ook als je niet naar binnen gaat.

Ze laat zich goed combineren met San Nicolás, dat op zeven minuten ligt, en met de Lonja. Samen vormen ze een route langs interieurs in het centrum die je op een ochtend doet zonder te jagen.

Veelgestelde vragen

Wie was Martinus van Tours?

Een Romeinse soldaat uit de vierde eeuw die het zwaard aan de wilgen hing om monnik te worden en uiteindelijk bisschop van Tours werd, in Gallië. Hij werd een van de meest geliefde heiligen van heel middeleeuws Europa, patroon van Frankrijk en van de soldaten. Zelfs het weer draagt zijn naam: die zachte dagen midden november, dicht bij zijn feestdag, noemen we “Sint-Maartenszomer”. Niet slecht voor een legionair geboren aan de uiterste rand van de Romeinse wereld.

Ontdek Valencia en luister in je eigen tempo

Kerk van San Martín Obispo maakt deel uit van onze tour De Lonja, de Markt en de Zijderoute.

Viavoy-app

Andere plekken in Valencia

IVAM Institut Valencià d'Art Modern

L'Oceanogràfic

Zijdebeurs

Mercado Central

Palau de la Música

Palau de les Arts Reina Sofía