Merida · Wat te zien

Romeinse brug over de Guadiana

Puente Romano sobre el Guadiana

Bijna achthonderd meter en zo'n zestig bogen: het was een van de langste bruggen die Rome in het hele Rijk bouwde, en hij staat nog overeind. Dit was dé brug, de officiële toegang tot Emerita Augusta, waarlangs de Vía de la Plata binnenkwam en waarlangs werkelijk iedereen ging die de stad in wilde.

De toegangspoort van een hoofdstad

Hij werd gebouwd in de tijd van Augustus, eind 1e eeuw v.Chr., tegelijk met de stichting van de stad, en het was geen willekeurige brug: Emerita Augusta was de hoofdstad van de provincie Lusitania, een van de drie waarin Hispania was verdeeld, dus de hoofdtoegang moest op niveau zijn.

Hierlangs liep de Vía de la Plata, de grote heerweg die het zuiden van het schiereiland met het noordwesten verbond, en daarmee de handelswaar, de legioenen en de reizigers. Een brug van deze lengte is geen losstaand staaltje techniek: het is de infrastructuur die een weg laat werken.

De bouwers maakten gebruik van een eiland midden in de rivier om hem in twee delen te splitsen en de pijlers te laten rusten, en losten zo het grootste probleem van een brede rivier op: funderen midden in het water. Het eiland bespaarde hun het moeilijkste deel van het werk.

De pijlerkoppen en de overstromingen

Kijk naar de driehoekige uitsteeksels die elke pijler aan de stroomopwaartse kant openen: dat zijn de pijlerkoppen, en hun taak is de stroming te breken en de druk van het hoogwater te verdelen in plaats van die frontaal op te vangen. Ze zijn een groot deel van het geheim waarom de brug nog staat.

Toch heeft de Guadiana weleens een slag gewonnen. In de 17e eeuw sleurde een grote overstroming een aantal bogen mee die opnieuw moesten worden gebouwd, en daarom zie je, als je goed kijkt, dat niet alle stenen gelijk zijn: er zijn stukken met een ander metselverband die de wederopbouw verraden.

Dat detail is interessanter dan het lijkt, omdat het je leert elke oude brug te lezen. Een monument van tweeduizend jaar is geen uniform stuk, maar een palimpsest van opeenvolgende herstellingen, en de naden tussen de tijdperken vertellen de geschiedenis van de rampen die het heeft overleefd.

In 1991 werd ernaast een nieuwe brug geopend die het autoverkeer overnam. Sindsdien is de Romeinse brug alleen nog voor voetgangers, na twintig eeuwen karren, lastdieren, koetsen, vrachtwagens en auto's te hebben gedragen.

Niet te missen

Bijna achthonderd meter

Zo'n zestig bogen. Een van de langste bruggen die Rome in het hele Rijk bouwde.

Hij rust op een eiland

Ze gebruikten een eiland in de rivier om hem in twee delen te splitsen en niet midden in het water te hoeven funderen.

De pijlerkoppen

Driehoekige uitsteeksels stroomopwaarts die de stroming breken en de druk van het hoogwater verdelen.

De stenen zijn niet gelijk

Een overstroming in de 17e eeuw sleurde een aantal bogen mee. Het afwijkende metselverband verraadt de wederopbouw.

Hoe het past in je bezoek aan Mérida

Hij ligt aan de zuidwestrand van het historisch centrum, en het logischste is hem helemaal over te steken: het is achthonderd meter en je doet er tien minuten over, met de rivier onder je en de stad voor je. Vanaf de overkant heb je het beste zicht op brug en alcazaba samen.

Precies waar je de stadsoever bereikt, staat de Arabische alcazaba, uit de 9e eeuw, juist gebouwd om het bruggenhoofd te beheersen: wie de oversteek in handen had, had de stad in handen. Het is een logica die in alle tijden terugkomt, en hier zie je haar volkomen helder.

Van daaruit kom je, klimmend, bij de Tempel van Diana en het monumentale centrum. De brug is een goed begin of een goed einde van de dag, en bij zonsondergang, met het licht op het water, is het de plek waar de stad zich het mooist laat fotograferen.

Veelgestelde vragen

En die nieuwe brug die ernaast is geopend?

Het is de Puente Lusitania, een ontwerp van architect Santiago Calatrava en geopend in 1991. Een grote, moderne witte boog die het verkeer overnam zodat de Romeinse brug kon rusten en alleen overbleef voor wie te voet gaat.

Ontdek Merida en luister in je eigen tempo

Romeinse brug over de Guadiana maakt deel uit van onze tour Romeins Mérida: een wandeling door Emerita Augusta.

Viavoy-app

Andere plekken in Merida

Romeins theater van Mérida

Dianatempel

Aquaduct Los Milagros

Romeins amfitheater van Mérida

Nationaal Museum voor Romeinse Kunst