Ένας χαμηλός και στιβαρός πύργος από σκούρα πέτρα, με τείχη που μοιάζουν φτιαγμένα για να αντέχουν τα πάντα. Είναι το αρχαιότερο φρούριο σε όλα τα Κανάρια, και απέκρουσε ούτε λίγο ούτε πολύ την αγγλική ναυτική μοίρα του Ντρέικ και του Χόκινς το 1595. Σήμερα η θάλασσα του έχει μείνει μακριά, κι αυτό επίσης έχει την εξήγησή του.
Εδώ γεννήθηκε η ιδέα του λιμανιού
Η ιστορία ξεκινά το 1478, όταν ο λοχαγός Χουάν Ρεχόν αποβιβάστηκε για να αρχίσει την κατάκτηση της Γκραν Κανάρια και ύψωσε ένα πρώτο ξύλινο οχυρό για να προστατέψει αυτό το αγκυροβόλιο. Πάνω σε εκείνο το ξύλο, το 1494, ο κυβερνήτης Αλόνσο Φαχάρδο έβαλε να χτιστεί αυτός ο πέτρινος πύργος.
Η αποστολή του ήταν μία και μοναδική: να υπερασπίζεται τον κόλπο της Λα Ισλέτα, το μόνο σημείο όπου τα πλοία μπορούσαν να προφυλαχτούν από τον άνεμο και τη θάλασσα. Δηλαδή εδώ γεννήθηκε η ιδέα του λιμανιού σε αυτή την πόλη, αιώνες πριν υπάρξουν προβλήτες.
Η λεπτομέρεια που σχεδόν κανείς δεν προσέχει είναι ότι αυτός ο πύργος υπερασπιζόταν την ακτή, και σήμερα η θάλασσα του έχει μείνει μακριά. Ήταν το ίδιο το Πουέρτο ντε λα Λουθ, που κέρδιζε έδαφος από το νερό από το 1883 και μετά, αυτό που άφησε το παλιό κάστρο στην ενδοχώρα.
Ο Ντρέικ έφυγε με άδεια χέρια, ο βαν ντερ Ντους όχι
Το 1595 απέκρουσε την αγγλική ναυτική μοίρα του Φράνσις Ντρέικ και του Τζον Χόκινς, και εκείνη η νίκη, που ο λαός την απέδωσε στην προστασία της Παναγίας ντε λα Λουθ (του Φωτός), έδωσε στο φρούριο το όνομά του για πάντα.
Στον Ντρέικ η περιπέτεια κόστισε ακριβά. Ο στόλος συνέχισε προς την Καραϊβική αναζητώντας το ισπανικό χρυσάφι και εκεί όλα στράβωσαν: ο Χόκινς πέθανε λίγους μήνες αργότερα, άρρωστος, ανοιχτά του Πουέρτο Ρίκο, τον Νοέμβριο του ίδιου εκείνου 1595, και ο Ντρέικ, ο τρόμος των θαλασσών, έπεσε από πυρετούς τον Ιανουάριο του 1596.
Τέσσερα χρόνια αργότερα η τύχη δεν ήταν τόσο καλή. Το 1599 ο Ολλανδός Πίτερ βαν ντερ Ντους εμφανίστηκε με καμιά εβδομηνταριά πλοία και πάνω από δέκα χιλιάδες άνδρες, κατέλαβε την πόλη, τη λεηλάτησε και της έβαλε φωτιά. Το κάστρο πυρπολήθηκε και έπειτα ξαναχτίστηκε και επεκτάθηκε.
Αποκαταστάθηκε με φροντίδα από τους αρχιτέκτονες Νιέτο και Σομπεχάνο και από το 2015 στεγάζει το ίδρυμα του γλύπτη από τα Κανάρια Μαρτίν Τσιρίνο, που γεννήθηκε το 1925 σε αυτή ακριβώς τη συνοικία. Δούλευε το σφυρήλατο σίδερο —το υλικό των σιδεράδικων του λιμανιού των παιδικών του χρόνων— στρίβοντας τις ράβδους σε σπείρες που τις ονόμαζε «ανέμους».
Μη χάσεις
Το αρχαιότερο φρούριο των Καναρίων
Πέτρινος πύργος του 1494, πάνω σε ένα ξύλινο οχυρό που ύψωσε το 1478 ο Χουάν Ρεχόν.
Απέκρουσε τον Ντρέικ το 1595
Η νίκη αποδόθηκε στην Παναγία ντε λα Λουθ, κι από εκεί πήρε το όνομά του το κάστρο.
Ο βαν ντερ Ντους το πυρπόλησε το 1599
Με καμιά εβδομηνταριά πλοία και πάνω από δέκα χιλιάδες άνδρες. Έπειτα ξαναχτίστηκε και επεκτάθηκε.
Η θάλασσα έφυγε
Υπερασπιζόταν την ακτή, αλλά το λιμάνι κέρδισε τόσο έδαφος από το νερό που σήμερα βρίσκεται στην ενδοχώρα.
Πώς ταιριάζει στην επίσκεψή σου στο Λας Πάλμας
Βρίσκεται στην περιοχή του λιμανιού, κοντά στη Μερκάδο ντελ Πουέρτο και λίγα λεπτά από το Πάρκο Σάντα Καταλίνα. Είναι η πιο ιστορική στάση σε αυτό το σύγχρονο κομμάτι της πόλης.
Η επίσκεψη διαρκεί περίπου σαράντα πέντε λεπτά ανάμεσα στο κτίριο και στο ίδρυμα Τσιρίνο. Έλεγξε τα ωράρια: δεν είναι ανοιχτό χωρίς διακοπή.
Συνδυάζεται καλά με το Μουσείο Έλντερ και με μια βόλτα στο Πουέρτο ντε λα Λουθ. Κι αν σε ενδιαφέρει ο Τσιρίνο, ήταν επίσης ο πρώτος διευθυντής του CAAM, στη Βεγκέτα.
Συχνές ερωτήσεις
Και ποιος ήταν αυτός ο Μαρτίν Τσιρίνο;
Ένας από τους μεγάλους μας, γεννημένος ακριβώς εδώ το 1925. Έγινε διάσημος σε όλο τον κόσμο δουλεύοντας το σφυρήλατο σίδερο, το ίδιο υλικό με τα σιδηρουργεία του λιμανιού των παιδικών του χρόνων: έστριβε τις βέργες σε σπείρες που εκείνος ονόμαζε «ανέμους», σαν να έπιανε στο μέταλλο τον αέρα του νησιού. Ήταν από τους ιδρυτές του Ελ Πάσο, της ομάδας που τη δεκαετία του πενήντα ταρακούνησε ολόκληρη την ισπανική τέχνη. Όταν δεις μια από αυτές τις σιδερένιες σπείρες, ξέρεις πια από πού βγήκε: από την αρμύρα και τα καμίνια αυτής της αποβάθρας.
Και τι απέγινε ο Ντρέικ μετά από εκείνη την αποτυχία;
Ε, του βγήκε ακριβή η περιπέτεια. Εκείνη η μοίρα συνέχισε προς την Καραϊβική ψάχνοντας το ισπανικό χρυσάφι, και εκεί τα πάντα πήγαν στραβά: ο Τζον Χόκινς πέθανε λίγους μήνες αργότερα, άρρωστος, μπροστά στο Πουέρτο Ρίκο, τον Νοέμβριο του ίδιου εκείνου 1595· και ο Φράνσις Ντρέικ, ο τρόμος των θαλασσών, έπεσε από πυρετούς τον Ιανουάριο του 1596 κοντά στο Πορτομπέλο, στον Παναμά. Τον έριξαν στο νερό μέσα σε ένα μολυβένιο φέρετρο. Δύο θρύλοι της θάλασσας που προσπέρασαν αυτόν τον πύργο και δεν γύρισαν ποτέ ξανά στο σπίτι τους.
Και η ολλανδική επίθεση ήταν ακόμα χειρότερη;
Πολύ χειρότερη. Το 1599 ο Ολλανδός Πίτερ φαν ντερ Ντους εμφανίστηκε με μια τεράστια αρμάδα, της τάξης των εβδομήντα πλοίων και πάνω από δέκα χιλιάδων ανδρών, έναν από τους μεγαλύτερους στόλους που είχαν φανεί σε αυτά τα νερά. Κατέλαβαν την πόλη και τη λεηλάτησαν, αλλά το κλίμα, οι αρρώστιες και οι πολιτοφυλακές των Καναρίων, που τους παρενοχλούσαν στην ενδοχώρα, τους ανάγκασαν να ξαναμπαρκάρουν με περισσότερες απώλειες παρά λάφυρα. Μεγάλη η τρομάρα για την πόλη, φτωχή η δουλειά για εκείνους.
