Budynek z jasnego kamienia, który zamyka jedną stronę Plaza del Cardenal Belluga, dzieło Rafaela Moneo z lat dziewięćdziesiątych. I jest znacznie odważniejszy, niż się wydaje: zamiast naśladować otaczający go barok albo postawić coś krzykliwego, Moneo zaprojektował fasadę jak świeckie retabulum.
Partytura z kamienia
Spójrz na niego przez przymrużone oczy, a zobaczysz rytm: kamienny ekran z filarami i otworami ułożonymi jak linie partytury muzycznej, z oknami, które grupują się i rozdzielają w przemyślanej kadencji.
Ta pięciolinia otworów prowadzi dialog z imafronte katedry, które stoi dokładnie naprzeciwko, nie kopiując go i nie dając się onieśmielić. Na barokową teatralność odpowiada inną teatralnością, ale współczesną i powściągliwą.
Moneo wybrał złocisty piaskowiec z okolic Hellín, żeby nowy budynek dobrze współgrał z kolorem placu. Resztę robi ciągłość barw: pasuje, nie udając, że jest stary.
Jest też szczegół dobrego miejskiego wychowania, który warto zauważyć: budynek nie ma żadnych drzwi od strony placu, wchodzi się z boku. Jakby przybysz, z szacunku dla starych zabytków, zdjął kapelusz i oddał im pierwszą rolę.
Kim jest Rafael Moneo
Rafael Moneo otrzymał w 1996 roku Nagrodę Pritzkera, najwyższe światowe wyróżnienie dla architekta, uważane za Nobla w tej dziedzinie. Był pierwszym Hiszpanem, który ją dostał, a ta tak wyważona fasada jest jego dziełem.
Jego twórczość wyróżnia właśnie to: ingerowanie w historyczne otoczenie bez naśladownictwa i bez agresji, szukanie reguły, która porządkuje miejsce, i odpowiadanie na nią współczesnym materiałem i proporcją.
Inne jego dzieła w Hiszpanii kierują się tą samą logiką: Museo Nacional de Arte Romano w Méridzie, rozbudowa Muzeum Prado czy pałac kongresowy Kursaal w San Sebastián. Wszystkie są ćwiczeniami z wpasowania się w trudne miejsce.
Tutaj wyzwanie było ogromne: stanąć naprzeciwko jednej z wielkich fasad hiszpańskiego baroku. To, że rezultat działa i nie zgrzyta, jest właśnie powodem, dla którego ten budynek omawia się w szkołach architektury.
Nie do przegapienia
Podpisał go Rafael Moneo
Pierwszy hiszpański architekt z Nagrodą Pritzkera, którą otrzymał w 1996 roku.
Świeckie retabulum
Filary i otwory ułożone jak linie partytury, w odpowiedzi na barok naprzeciwko.
Kamień z Hellín
Złocisty piaskowiec wybrany po to, żeby nowy budynek dobrze współgrał z kolorem placu.
Nie ma drzwi od placu
Wchodzi się z boku: przybysz oddaje pierwszą rolę starym zabytkom.
Jak to wpleść w zwiedzanie Murcji
Zamyka jedną stronę Plaza del Cardenal Belluga, obok katedry i Pałacu Biskupiego. Widać go z tego samego miejsca.
Wystarczy dziesięć minut: to czynny budynek administracyjny, więc ogląda się go z zewnątrz. Najlepiej popatrzeć na fasadę z kilku punktów placu.
Kontrast z barokiem naprzeciwko nadaje sens temu przystankowi, więc oglądaj je razem. Potem kościół San Juan de Dios jest o krok, a Glorieta trzy minuty stąd.
Najczęstsze pytania
Czy wiesz, że jego architekt zdobył „Nobla” architektury?
Tak: Rafael Moneo otrzymał w 1996 roku Nagrodę Pritzkera, najwyższe światowe wyróżnienie dla architekta. Tej tak wyważonej fasady, którą masz przed sobą, nie podpisał więc byle kto: to dzieło jednego z wielkich mistrzów architektury.
